به گزارش تحلیل ایران ، کاظم غریب آبادی معاون وزیر امور خارجه در گفتگویی جزئیات خبر تفاهم جمهوری اسلامی ایران و سلطنت عمان درباره کریدور دریایی موقت مشترک را تشریح کرد.
متن کامل این گفتگو به شرح زیر است:
*تقریباً ۲۴ ساعت پرتحول را در سیاست خارجی پشت سر گذاشتیم یکی از آنها تحریمهای ادعایی اقتصادی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران بوده. سفر فرمانده ارتش پاکستان به تهران و سفر وزیر امور خارجه عمان به تهران و اعلام تفاهمی بین ایران و عمان درباره تنگه هرمز. آقای
غریب آبادی روزهای پرکاری را داشتید و یکی از آن روزهای پرکار امروز بوده که خبر تفاهم جمهوری اسلامی ایران و سلطنت عمان درباره کریدور دریایی موقت مشترک منتشر شد. دقیقاً چه اتفاقی افتاده درباره این کریدور در تنگه هرمز که نتیجه رایزنیها و گفتگوهای ایران و عمان
بود و تفاهمی که حاصل شد.
در ابتدا لازم میدانم سلام و درودی بفرستیم به ارواح طیبه شهدای جنگ تحمیلی، جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان و در راس آن رهبر شهید. تنگه هرمز دو کشور ساحلی بیشتر ندارد جمهوری اسلامی ایران و عمان و بینندگان محترم مستحضر هستند که تا پیش از جنگهای اخیر هیچ مشکلی در
تنگه هرمز نداشتیم عبور و مرور عادی بود. جمهوری اسلامی ایران هم بالاخره آنچنان که باید تمرکز میکرد بر مباحث تنگه هرمز تمرکز ویژهای نداشت و تمرکزمان بر حوزههای دیگر بود، در بحثهای راهبردی و نظامی و امنیتی ولی به ویژه بعد از جنگ ۴۰ روزه توجه ما به این موضوع
جلب شد.
درست است که ما دو کشور ساحلی داریم اما همچنان در وضعیت جنگی هستیم و روشن هم کردیم هم برای دوستان عمانی و هم برای میانجیگران مثل پاکستان و بعضاً قطر و هم برای برخی کشورهای منطقه که در شرایط جنگی شاید آن اصولی که شما انتظار دارید در شرایط عادی و برابر با برخی
مواضع و مقررات به آن عمل شود امکانپذیر نیست. چون بحث منافع مالی، منافع امنیتی، امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران که بالاخره از همین ناحیه دچار خدشه و آسیب شده مطرح است و طبیعتاً جمهوری اسلامی ایران محق است که برخی ضوابط و مقررات خاص را در رابطه با تنگه دنبال
کند.
با توجه به این مقدمه باید عرض کنم ترتیباتی که باید در تنگه هرمز در خصوص عبور و تردد کشتیهای تجاری مد نظر قرار میگرفت ما هم مخالف نبودیم که با دولت عمان به عنوان کشور دیگر ساحلی اینها را تفاهم کنیم. برای همین در یادداشت تفاهم اسلام آباد به این موضوعات
هم اشاره شد اما نه در رابطه با شرایط کوتاه مدت مثل آن ۳۰ روزی که بحث میکردیم که باید شرایط و یا ترتیبات عبور از تنگه هرمز برابر با ترتیبات ایرانی باشد. برای یک مدت کوتاه بود ولی مدیریت آینده تنگه هرمز ما هم مخالف نبودیم که بنشینیم با عمان راجع به آن مذاکره
کنیم اما این را همواره خاطرنشان کردیم که حتی در آن قضیه مدیریت مشترک و در گفتگوهایی که با دوستان عمانی داشته باشیم طبیعتاً دغدغهها و نگرانیهای جمهوری اسلامی ایران آنجا هم مطرح خواهد شد و هم باید لحاظ شود. از این رو گفتگوهای مختلفی را به ویژه ظرف ۴۰، ۴۵ روز
گذشته با عمان داشتیم که ببینیم چگونه میتوانیم ترتیبات و مسیرهایی را در تنگه هرمز برای عبور کشتیهای تجاری داشته باشیم. مستحضرید که متاسفانه به علت فشار آمریکا به آن مسیر جنوبی در تنگه هرمز که در سمت آبهای داخلی عمان هست باز کردند و آن بر خلاف بند ۵ یادداشت
تفاهمنامه اسلام آباد بود نقطه اصلی اختلافات هم از آنجا آغاز شد.
*تقریباً تیر ماه این اتفاق افتاد و مسیر جنوبی ایجاد شد.
چیزی حدود ۱۰ تا ۱۵ روز بعد از امضای یادداشت تفاهم اسلام آباد بود چون روز بیست و یکم بود که دیگر به اختلاف برخوردیم و تنگه هرمز را مجدد بستیم. این یک نقض آشکار تعهد آمریکا در این رابطه بود هرچند آمریکاییها ادعا میکنند که جمهوری اسلامی ایران یادداشت تفاهم
اسلام آباد را نقض کرد. این حرف کاملا بی اساس و بیربط است و وجاهتی ندارد و خودشان هم میدانند که یادداشت تفاهم اسلام آباد بسیار شفاف و صریح بود که در آن ۳۰ روز اول یعنی بعد از امضای یادداشت تفاهم تنگه با ترتیبات ایرانی باز میشود. اصلاً تفسیر بردار هم نیست
که مثلاً بخواهیم بگوییم ایران و آمریکا اختلاف تفسیر در این موضوع داشتند. در این زمینه بسیار شفاف بود آن مسیر که باز شد. این نقض یادداشت تفاهم اسلام آباد بود و بعد که اینها حاضر نبودند آن مسیر را ببندند و کشتیها هدایت شوند به سمت مسیر شمال که در سمت آبهای
سرزمینی ایران باز شده بود و کاملاً هم گنجایش عبور تعداد بالایی از کشتیهای تجاری هم ورود و هم خروج را به تنگه داشت.
با عمانیها گفتگوها را شروع کردیم که حداقل به آنها در عالم همسایگی بگوییم که این اقدام باز کردن مسیر جنوب میتواند، مجدد تنشها را موجب شود. میتواند اخلال در فرایند اجرای تفاهمات اسلام آباد ایجاد کند و حتی میتواند به آغاز درگیریهای نظامی در منطقه بینجامد.
انتظارمان هم این بود که شاید بتوانیم با کمک دوستان عمانی مسیر را ببندیم اما فشارهای آمریکا به قدری زیاد بود که متأسفانه این مسیر جنوب بسته نشد و بعد دیدیم آن اتفاقاتی که افتاد و جمهوری اسلامی ایران در تصمیمی تنگه هرمز را بست و بعد هم درگیریهای نظامی را داشتیم.
این نقض تعهد از کجا صورت گرفت؟
نقض تعهد از سوی آمریکا صورت گرفت ما حتی در عمان پیشنهاداتی مطرح کردیم که این مسیر شمال و جنوب کلاً بسته شوند. مسیرهای موقت دیگری را باز کنیم که متاسفانه آنها با فشارهای آمریکا راه به جایی نبرد. بعد از آغاز درگیریهای نظامی جدید بالاخره آنها متوجه شدند که
جمهوری اسلامی ایران سیاست قاطعی دارد اینگونه نیست که مثلاً تفاهم را نقض کنند، درگیری نظامی داشته باشند. برخی از اهداف نظامی و غیرنظامی ما را بزنند، مردم بیگناه را شهید کنند و ما هم هیچ اقدام مقابله به مثل نکنیم. ایران بلافاصله به بستن تنگه هرمز مبادرت کرد
و آنها هم فشار را کاملا احساس کردند و برای همین بود که پیام هایی دریافت کردیم که بالاخره ما با همان ترتیباتی که ایران پیشنهاد داده بود قبل از بستن تنگه هرمز در دوره جدید و قبل از آغاز درگیرییها هر تفاهمی که ایران و عمان کنند، سایر طرفها به آن احترام بگذارند.
این حاکی از آن سیاست قاطعانه ایران هست.
آن اتفاقی که امروز افتاد حاصل رایزنیهای تقریباً ۲۰ روز گذشته، سه هفته گذشته است. این اتفاق تقریباً مشابه همان درخواستها و پیشنهاداتی است که قبل از آغاز دور جدید درگیریها داشتیم. خیلی تغییر اساسی و ماهوی در پیشنهادات ما ایجاد نشد اما شرایط به گونهای ایجاد
شد که آن اتخاذ سیاستهای قاطع جمهوری اسلامی ایران، اتخاذ تدابیر جدی برای مقابله با موج جدید درگیریهای نظامی موثر واقع شد و حرفی و پیشنهادی که قبل از این اجابت نشد آنها حاضر نشدند بپذیرند. این را در شرایط جدید حاضر شدند به آن همراهی کنند پس این نکته بسیار
مهم و کلیدی است که باید مد نظر داشته باشیم.
*میشود تعبیر عقب نشینی را استفاده کرد؟
میشود تعبیر کرد عقب نشینی از مواضع قبلی خودشان در این زمینه. حالا در این زمینه چه اتفاقی افتاده؟ در مورد تفاهم، مختصری صحبت کنم. این اتفاق این است که در تنگه هرمز چون عبور و مرور شناورها فقط تجاری نیست حتی شناورهای نظامی از تنگه هرمز عبور میکردند از سال
۱۹۶۸ به این طرف، یعنی چیزی حدود ۵۸ سال کامل از آبهای سرزمینی عمان صورت گرفت بالاخره ما از این ناحیه دچار آسیبهای امنیتی شدیم و حق جمهوری اسلامی ایران است که ترتیباتی را اتخاذ کند که منافع و امنیت ملی خودش را هم حفظ کند، هم ارتقا دهد و هم با آسیبها و تهدیدها
مقابله کند.
یک وقتی اشاره کردم که تنگه هرمز الان برای ما، موضوع کاملاً امنیت ملی است و همچنین ظرفیت کاملاً دفاعی برای ما در شرایط حاضر و حتی ظرفیت تهاجمی. بالاخره کشورهای مختلف از ظرفیتهای مختلف استفاده میکنند برای مقابله با افرادی که با آنها مشکل دارند. جمهوری اسلامی
ایران هم دشمن کم ندارد و باید ظرفیتهای دفاعی و تهاجمی خودمان را هم زیاد کنیم و هم ارتقا دهیم. ۵۸ سال کشتی ها از آبهای سرزمینی عمان عبور میکردند هم ورود از دریای عمان به سمت خلیج فارس و هم خروج از خلیج فارس به سمت دریای عمان که از تنگه هرمز است، از سمت آبهای
سرزمینی عمان بود. در اثر شرایطهای جدید، پیشنهاد ما این بود که باید تغییرات کلیدی و اساسی در مسیرهای عبور و مرور صورت گیرد. ما تا قبل از آن تهدید خاصی نداشتیم ولی الان دیگر آن شرایط وجود ندارد و گفتگوها هم ناظر بر همین بود. آن چیزی که با دوستان عمانی توانستیم
به تفاهم برسیم البته اشاره خواهم کرد که این تفاهم الان به منزله این نیست که تنگه هرمز از همین فردا باز شود. نه. داستان کاملاً جدایی دارد. برخیها فکر نکنند که الان در اثر گفتگوها و تفاهماتی که با عمان داریم، تنگه هرمز باز میشود. نه چنین چیزی درست نیست و این
را رد میکنم اما میتواند منجر به این موضوع شود. آن چیزی که الان تقریباً ما تفاهم داریم این است که مسیر ورودی به خلیج فارس از سمت دریای عمان کاملا در آبهای سرزمینی جمهوری اسلامی ایران قرار بگیرد و خروجش هم از خلیج فارس به سمت دریای عمان. هم مقداری از این
مسیر وارد آبهای سرزمین ایران میشود و مابقی هم در آبهای سرزمینی عمان. این یک تغییر کاملا اساسی در مقایسه با قبل است.
*پس یک مسیر مشترک که ورود از سمت جمهوری اسلامی ایران و خروج از سمت عمان.
بخشی از خروج هم در آبهای سرزمینی جمهوری اسلامی ایران قرار خواهد گرفت. اینطور نیست که کل مسیر خروج در آبهای عمان باشد، متفاوت است. یعنی هم در مسیر ورود کامل سمت ما است و هم بخشی از مسیر خروج در آبهای سرزمینی جمهوری اسلامی ایران است. این هم مثل یک کریدور
است. این گونه نیست که بگوییم مثلاً در شمال تنگه هرمز ورودی سمت ایران است و کلی برویم پایین چندین مایل برویم پایین سمت عمان مسیر خروج باشد نه این کوریدور است. کریدور مثل اتوبان است. یعنی مسیر رفت و برگشت دارد فاصله بین این دو مسیر که مسیر ورود و مسیر خروج است،
دو مایل است. یعنی دو مایل بین اینها فاصله است خود این مسیر عبور هم حدود دو و سه مایل، تقریباً در مجموع نزدیک به ۷ مایل کل این کریدور عرضش خواهد بود. یعنی هم مسیر ورود و هم مسیر خروج و هم آن فاصلهای که بین این دو مسیر است. پس اینطور نیست که یک لاین بیاید
در بالای تنگه و یک لاین بیاید در پایین نه مثل اتوبان است. یک مسیر رفت و برگشت است به خاطر هم مباحث ایمنی و هم تسهیل ورود و خروج کشتیهای تجاری. این مسیر موقت مشترک است.
این مسیر موقت مشترک مفاهیمش چیست؟ چند نکته است: موقت، به خاطر اینکه ما برابر اصول و ضوابط موجود، یک مسیر طرح ترافیک دریایی دائمی با عمان داریم. همان چیزی که از سال ۱۹۶۸ ایجاد شد و فکر میکنم در سال ۱۹۷۹ مورد یک سری تجدید نظرها و اصلاحات قرار گرفت و الان
اجرا میشود. ما گفتیم که باید این مسیر دائمی تغییر کند و یک مسیر دائمی و پایدار جدید را تفاهم کنیم و نام این را گذاشتیم موقت که اگر این تفاهم با عمان اجرایی شود باید به مدت ۳۰ تا ۶۰ روز با عمان مذاکراتی کنیم. از جمله اینکه درباره مسیر دائمی و پایدار هم با
هم تفاهم کنیم که این را جایگزین همان مسیر تقریبا ۵۸ ساله کنیم. به خاطر این اسمش گذاشته شده مسیر موقت مشترک بین ایران و عمان چون ما باید بعداً بتوانیم مذاکره کنیم برای مسیر دائمی که جایگزین کنیم.
*میتوانیم بگوییم یک علت این موقت این است که در این بازه زمانی به صورت پایلوت یا نمونه سنجیده شود که این چیزی که الان روی کاغذ است، چطور اجرا میشود و فرصتی باشد برای رفتن به سمت مذاکرات؟
نه خیلی حالت پایلوت ندارد. چون این مسیر کل تنگه برای نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و همچنین برای نیروی دریایی عمان شناخته شده است ضرورتاً آزمایشی نیست. منتها این مسیری بود که دو طرف میتوانستیم تفاهم کنیم و من مطمئن هستم اگر بخواهیم مذاکراتی را
هم با عمان درباره یک مسیر دائمی و پایدار داشته باشیم، خیلی تفاوتی با همین مسیرهای موقتی که الان میکنیم نخواهد داشت. چون خود همین مسیرهای موقت مشترک هم با بررسیهای بسیار زیاد فنی و کارشناسی صورت گرفته و این مهم است.
*در مذاکرات نیروهای نظامی هم بودند؟
بله برای مذاکرات، کارگاه مشترک داریم. در این کارگروه وزارت خارجه، سازمان بنادر و دریانوردی، نیروی دریایی سپاه پاسداران و هم معاونتهای ستادیشان هستند. ستاد کل نیروهای مسلح ما حضور دارد. یعنی هدایت اصلی درباره مسیرها با دوستان نظامی و مجموعه نظامی ما است.
ستاد کل نیروهای مسلح در راس آنها و نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی. یعنی آن نقشههایی که ما با عمان صحبت کردیم و با آن تفاهم داریم کلاً نقشههایی است که دوستان نیروهای مسلح ارائه کردند و همه ما روی آن اجماع داریم. پس این مذاکره است که همه حضور دارند
دستگاه های زیربط در این چارچوب و گفتگوهایی که شده مورد حمایت و اجماع همه طرفها است به ویژه اینکه بحثهای مربوط به مسیرها مباحث فنی است یعنی در صلاحیت مثلاً سازمانهای دولتی مثل وزارت خارجه و اینها نیست که بخواهند در مورد مسیرها بگویند از کجا بروند و بیایند.
واقعا در صلاحیت فنی ما قرار ندارد و طبیعتاً وظیفه نیروهای مسلح است که کار خودشان را هم به خوبی انجام دادند و بسیار با دقت.
پس این مسیر موقت مشترک است. حالا چه اتفاقی باید بیفتد؟ این تفاهمات به منزله این نیست که تنگه هرمز باز خواهد شد. نکته کلیدی این است که این تفاهمات اگر وارد فاز اجرایی شود چه اتفاقی باید به ویژه برای مسیر جنوب که در آبهای داخلی عمان افتاده باید بیفتد؟ البته
این مسیر جنوب را نیروهای مسلح ما تا الان اجازه ندادند. نه تنها مسیر جنوب بلکه کل تنگه بسته است. اشراف و نظرات نیروهای مسلح ما بر آن وجود دارد. میشنویم که ادعا میکنند مقامات آمریکایی که تنگه در اختیار ما است. تنگه باز است ما روزانه این قدر نفتکش داریم عبور
میدهیم اینها حرفهایی است که قابل اعتنا نیست. تنگه هرمز بسته است.
تنگه هرمز تحت کنترل و اشراف نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران قرار دارد و باز نخواهد شد مگر با رضایت، موافقت و ترتیبات جمهوری اسلامی ایران. این را اعلام کردیم مکررا، امشب هم اعلام می کنیم که بدانند آمریکایی ها و بقیه کشورها، این از سر عناد و ستیزه جویی ما
با کشورها نیست. ما درخواست مان با کشورهای مختلفی که با آن ها رایزنی داریم، همیشه این است که درک کنند ماهیت تصمیمات جمهوری اسلامی ایران که ما سر ستیز با دنیا و کشورهایی که وابسته هستند به تنگه هرمز چه برای صادرات کالاهای شان و چه برای واردات، به ویژه انرژی
ما سرستیزه جویی با آن ها نداریم، از آن ها خواستیم درک کنند که این جمهوری اسلامی ایران بود قربانی تجاوز رژیم صهیونیستی و آمریکا قرار گرفت و ما کاری نمی کنیم مگر برای دفاع از امنیت خودمان، مردم مان و زیرساخت ها و کشورمان. این هم ماهیت تدافعی دارد و هم استفاده
از این ابزار برای ارتقای ظرفیت های دفاعی و تهاجمی جمهوری اسلامی ایران در این زمینه است. اگر این تفاهم لازم الاجرا شود اولین اتفاقی که خواهد افتاد مسیر جنوب بسته خواهد شد. این توافق جمهوری اسلامی ایران و عمان قرار دارد، هرچند الان هم بسته است.
*آن مسیری که زمینه دور زدن را فراهم می کرد به طور کامل بسته می شود؟
الان هم از لحاظ نظامی تنگه هرمز و مسیر جنوب بسته است، نیروهای مسلح ما اجازه نمی دهند که از آن جا ورود و خروجی شود. اما با این تفاهم در یک فرآیند تعاملی، دیگر عمان هم می پذیرد که مسیر جنوب کاملا بسته شود و این بسته شدن به سازمان بین المللی دریانوردی اعلام
شود این یکی از این آثارست. اثر دوم این تفاهم این است که مذاکرات ایران و عمان باید آغاز شود برای دو موضوع مهم. موضوع اول برای اداره آینده تنگه هرمز آن چیزی که در بند ۵ یادداشت تفاهم اسلام آباد آمده بود که ۳۰ روز قابل تمدید، شصت روز می تواند مذاکره شود که این
ترتیبات مشترک برای اداره آینده تنگه هرمز مشخص شود. مباحث فنی ادامه خواهد داشت.
*این به این معنا نیست که از فردا تنگه هرمز بازست. یک علت این است که هنوز مذاکرات فنی ما باقی مانده؟
حتی اگر مذاکرات فنی هم تمام شود ولی الزامات ما برآورده نشود همچنان تنگه هرمز بسته خواهد بود. نکته دوم این است که ایران و عمان این تفاهم را دارند که باید مذاکراتی را هم آغاز کنند برای جایگزینی طرح ترافیک دریایی که ۵۸ سال اجرا می شد. این هم ۳۰ تا ۶۰ روز مذاکرات
فنی نیاز دارد. اثر سوم، آن مسیر جنوب بسته خواهد شد. گفتگوی های ایران و عمان برای اداره آینده تنگه هرمز آغاز خواهد شد برای رسیدن به یک تفاهم با هدف توافق بر سر مسیرهای جدید. یعنی کریدور جدید تردد کشتی های تجاری در تنگه هرمز برای جایگزینی کریدورهای ۵۸ ساله.
این ها آثاری است که در این است. حاکمیت کشورهای ساحلی، حقوق حاکمه آن ها، این که کشتی های تجاری در هنگام عبور نباید هیچ تهدیدی متوجه کشورهای ساحلی کنند و نباید توسل به زور کنند، این ها با عمان مورد تفاهم است و برای اولین بار در تفاهمات ایران و عمان به مباحث
امنیت و رفع تهدید و توسل به زور و حقوق حاکمیتی مورد اشاره قرار می گیرد و این ها مهم است. این یعنی شناسایی این وضعیت که ما در تنگه هرمز شاهد شرایط و مختصات خاصی هستیم، شرایط عادی نیست برای همین به آن واژه ها اشاره می شود.
*این که در این تفاهم شما این طور که اشاره کردید انگار پرجزئیات است چیزی که روی کاغذ آمده، وضعیت شناورهای نظامی کشور متخاصم چطور دیده شده؟
هیچ شناور نظامی اگر تفاهم، لازم الاجرا شود اجازه عبور از تنگه هرمز را ندارد.
*نظامی متخاصم یا هر نظامی؟
هیچ شناور نظامی. فقط این ناظر بر عبور شناورهای تجاری خواهد بود و این نکته بسیار مهمی است.
* آن سوالی که ایجاد کردید گفتید از فردا باز نمی شود تنگه هرمز انگار مشروط است به یک سری اتفاقات، آن ها چیست؟
تنگه هرمز تنها تعهد جمهوری اسلامی تحت یادداشت تفاهمی بود که منعقد شد با آمریکا. ما یک تعهد داشتیم و آن هم در خصوص تنگه هرمز بود که ۳۰ روز با ترتیبات ایرانی، ۶۰ روز به صورت رایگان و بعد از آن ایران – عمان درباره مدیریت آینده تنگه هرمز گفتگو کنند و با هدف
بحث ارائه خدمات دریایی و مباحث شبیه این. این تعهد جمهوری اسلامی ایران بود.
*در ازای آن باید محاصره برداشته شود؟
نه محاصره تنها ما به ازای تنگه هرمز نیست. این خیلی تقلیل موضوع است که بستن تنگه هرمز را در مقابل محاصره قرار دهیم. وقتی تنگه هرمز را بستیم محاصره نداشتیم، محاصره بعدا توسط آمریکا بحث شد. بار اولی که تنگه هرمز را بستیم، آمریکا کارت جدیدی رو کرد. اگر قرارست
آن برگه برنده اصلی مان که بحث تنگه هرمز و اشراف و کنترل و مدیریت بر این است، این را در قبال فقط محاصره اقتصادی قرار دهیم، این معادله نابرابرست و مورد تایید ما نیست. آمریکا تعهدات مختلفی تحت تفاهم داشت، شرایط مختلفی تفاهم نامه داشت. همانی که بعضا نقد شده که
باید آمریکا به شرایط تفاهمات عمل کند و همه هم باید مطالبه کنند شرایط اجرای تفاهمات را. این شرایط چی بود؟ این الزامات چی بود؟ مشخص است.
چون محاصره اقتصادی بعدها مطرح شد. یکی رفع کامل محاصره اقتصادی است. بحث خاتمه جنگ است. خاتمه جنگ به صورت دائمی و پایدار در تمامی جبهه ها از جمله لبنان. وقتی صحبت از تمامی جبهه ها می کنیم، درست است که در یادداشت تفاهم به لبنان اشاره کردیم ولی تمامی جبهه ها
منظورمان جبهه های محور مقاومت است. وضعیت غزه و یمن را یمن داریم. این ها هم از نظر ما موضوعاتی است که باید درگیری ها در آن ها خاتمه پیدا کند. الان شاهد محاصره یمن هستیم. این ها باید تکلیفش مشخص شود، وضعیت جنگ در آن جا و همچنین وضعیت در نوار غزه.
تعهد مهم دوم که البته از نظر ما تعهد اول است، ما در همه تعهدات، برای همین در بند یک یادداشت تفاهم قرار گرفت، توقف دائمی و خاتمه دائمی و پایدار جنگ در همه جبهه که بحث غزه و لبنان را اشاره کردم. عدم تهدید جمهوری اسلامی ایران و عدم توسل مجدد به عملیات های نظامی
و درگیری های نظامی در ایران، این ها جزو تعهدات آمریکاست. این ها مشخص است. هر وقت این ها محقق شد و ما این ها را راستی آزمایی کردیم و پی بردیم که آمریکا از کرده خودش پشیمان است. البته ما به آمریکا اعتمادی نداریم. هر بار با آمریکا گفتگوهایی شده از جمله در آن
یادداشت تفاهم اسلام آباد، مبتنی بر عدم اعتماد به آمریکا، صورت گرفت. الان هم اگر صحبت می کنیم این پیش فرض اصلی همه افرادی است که با این طرح درگیرند.
الان اگر بخواهد گفتگوهایی شود، مثل گفتگوهای سابق نیست. شرایط عوض شده، جمهوری اسلامی ایران دو بار مورد تجاوز نظامی قرار گرفته، طبیعتا پیش فرض هایی مذاکراتی، روش های مذاکراتی ما محتوای مذاکرات، درخواست های جمهوری اسلامی ایران، شرایط و الزامات ما بسیار متفاوت
با مذاکرات قبلی خواهد بود که ضرورتا در شرایط جنگی اجرا نمی شد و در شرایط متفاوت دیگری قرار داشتیم.
یا نکته سوم بحث اسقاطی های نفتی بود که آمریکایی ها این تعهد خودش را به سادگی کنار گذاشت. آزادسازی پول های بلوکه شده که یکی از تعهدات قطعی آمریکاست، تحت یادداشت تفاهم که آمریکا این تعهدات هم داشت که هیچ تحریم جدیدی علیه جمهوری اسلامی ایران وضع نکند در مدت
شصت روزی که قرار بود طرفین مذاکره داشته باشند و یا نیروها و تجهیزات نظامی جدیدی را به منطقه اضافه نکند که این ها تعهدات آمریکاست. این ها الزامات تفاهم است. این ها شرایط تفاهم است.
این ها اگر قرار باشد که این تعهد جمهوری اسلامی ایران از آن یاد می کردند بحث باز کردن تنگه هرمز تحت تفاهمی که با عمان داریم، عملی شود و باز شود، قبل آن باید آن تعهدات و آن الزامات و شرایط باید برآورده و اجرا شود. جمهوری اسلامی ایران یادداشت تفاهم اسلام آباد
را نقض نکرد، صریح باشید، طرفی که نقض کرد، اگر اراده دارد که برگردد به مسیرهای دیپلماتیک باید الزامات را برآورده کند، تعهدات خودش را انجام دهد، مشخص شود برای جمهوری اسلامی ایران، طبیعتا آن وقت جمهوری اسلامی ایران در نظر بگیرد اجرای تفاهمی که با عمان داشت.
جمله پایانی راجع به این بخش این است که ما نباید دچار ساده انگاری شویم، طبیعتا آمریکا دشمن بزرگ ماست. آمریکا و بعد رژیم صهیونیستی اسرائیل، ما همواره باید این را متصور بدانیم که آمریکا در حال برنامه ریزی و توطئه برای مقابله با جمهوری اسلامی ایران است، این
را مدنظر داشته باشیم. اگر آمریکا در ذهن خودش، در برنامه ریزی های خودش هر سناریوی دیگری را می پردازد و یا آماده می کند در رابطه با جمهوری اسلامی ایران بداند که جمهوری اسلامی ایران برای مقابله با آن سناریوها آمادگی بسیار کاملی دارد.
*برداشت من از قسمت آخر صحبت های شما این است که اجرایی شدن تفاهمی که با عمان داریم درباره این کریدور دریایی موقت مشترک مشروط به این است که همه بندهای توافق اسلام آباد اجرایی شود. این است مسئله اصلی؟
تمام تعهدات و الزامات آمریکا، باید اجرا شود. مشخص است، این تعهدات تعهداتی بود که در دست اجرا بود که تمام این ها متوقف شد.
*این تفکر به وجود آمده بود که دیگر تفاهم اسلام آباد کنار گذاشته شده، این قدر که به همه بندهای آن بی توجهی شده بود. شاید سوال بهتر این باشد در متنی که در تفاهم با عمان داریم، قید شده این نکته شما که باید مفاد تفاهم اسلام آباد اجرایی شود؟
یک جانبه نمی خواهیم به این موضوع اشاره کنیم که الان داریم با عمان مذاکره می کنیم و بعد پیامی برای آمریکا بفرستیم.